Η γιαπωνέζικη λέξη ‘ζαζέν’ αποτελείται από δυο χαρακτήρες.

Ζα=κάθισμα
Ζεν=διαλογισμός

Αυτή η καθιστή στάση είναι πρωταρχικής σημασίας καθώς είναι η βάση της πρακτικής του Ζεν. Υπάρχει ένας αριθμός στάσεων από τις οποίες μπορούμε να διαλέξουμε όταν κάνουμε ζαζέν. Καθώς η στάση του πλήρους λωτού είναι συνήθως αδύνατη για τους πλειοψηφία των ανθρώπων οι περισσότεροι είτε σταυρώνουν τα πόδια τους (εικόνες 2,3 και 4) είτε υιοθετούν την στάση σέιζα (εικόνα 1). Εάν αυτές οι στάσεις μας είναι άβολες μπορούμε απλά να καθίσουμε σε μια καρέκλα αρκεί η πλάτη μας να είναι ίσια.

Aυτοί είναι μερικοί βασικοί κανόνες που πρέπει να ακολουθήσουμε.

1. Η σπονδυλική στήλη πρέπει να είναι ίσια και το σώμα ακίνητο.
2. Η στάση μας πρέπει να είναι σταθερή και άνετη.
3. Ακουμπήστε τα χέρια στη ποδιά σας με το δεξί χέρι κάτω από το αριστερό και τις άκρες των δακτύλων να εφάπτονται απαλά.
4. Χαλαρώστε τους ώμους.
5. Κρατήστε τα μάτια μισόκλειστα, χωρίς να συγκεντρώνεστε σε κάτι συγκεκριμένο. Η ματιά σας πρέπει να κατευθύνεται προς το πάτωμα.
6. Αρχίστε να μετράτε τις αναπνοές σας νοερά μέχρι το δέκα και επαναλάβετε. Αναπνέετε κανονικά από την μύτη.Μπορούμε να χωρίσουμε την αναπνοή σε δύο μέρη με αυτό τον τρόπο. 1Εεε(εισπνοή) 2Νννα(εκπνοή).Ενώ αναπνέουμε συγκεντρωνόμαστε στην συστολή των κοιλιακών μυών.
   

Το ζαζέν ( ο διαλογισμός) είναι η επιστροφή στο ‘εδώ και τώρα’. Αυτή η ακινησία του σώματος επιφέρει την ηρεμία του νου. Μπορεί να μοιάζει δύσκολο αλλά με τον χρόνο και την εξάσκηση αυτή η στάση γίνεται φυσική. Αυτό που είναι σημαντικό είναι η στάση που παίρνουμε να μην μας είναι άβολη. Δεν μπορούμε να υπερβούμε το σώμα μας. Είναι με αυτό που βιώνουμε την Πραγματικότητα. ¨Όταν παραμένουμε σιωπηλοί και χωρίς εντάσεις αναδύεται μια διαφορετική κατάσταση του νου. Είμαστε ανοιχτοί, παρόντες, ξέχωροι από τα περιεχόμενα της σκέψης, ελεύθεροι από κρίσεις και περίπλοκα διανοητικά σχήματα. Δεν χρειάζεται να πασχίσουμε να κάνουμε κάτι. Είναι αρκετό απλά να καθίσουμε ήσυχα χωρίς να κάνουμε οτιδήποτε. Δεν υπάρχει κάποιος στόχος να επιτευχθεί .Με το ζαζέν εκπαιδεύουμε τους εαυτούς μας να γίνουν Βούδες, ή μάλλον να επιστρέψουν στην Βουδική τους κατάσταση γιατί από την αρχή είμαστε όλοι Βούδες.

Το ζαζέν είναι η καθιστή στάση όπου μπαίνουμε στην κατάσταση του μη-νου. Οι μεγάλοι δάσκαλοι είπαν : ‘Η μόνη εκπαίδευση για να γίνεις Βούδας είναι να μην σκέφτεσαι οτιδήποτε’. ¨Όταν καθόμαστε πάνω σε αυτή την γη γινόμαστε ένα με ολόκληρο το σύμπαν .Στην Δυτική παράδοση ο ουρανός είναι ο μυστικός χώρος του Θεού ενώ η γη είναι βρώμικη και αμαρτωλή. Παρ’όλα αυτά στην Ανατολή βρίσκουμε το φως του Βούδα όταν καθόμαστε πάνω σ’αυτή την βρώμικη γη. ¨Όταν κατανοούμε την σοφία της απελευθέρωσης μέσα από το κάθισμα ενώ βρισκόμαστε μέσα στη σκόνη και τον πόνο αυτό είναι ζαζέν.